ÇOCUK HAKLARI EĞITIMI PROGRAMININ HAZIRLANMASI VE DEĞERLENDIRIRLMESI: UYGULAMA ÖĞRETMENININ VE KATILIMCILARIN GÖRÜŞLERI

Şükran UÇUŞ

Abstract


The purpose of children's rights education, is gain neededbasic knowledge, attitudes, social skills. to survive a society which is given human right respect and democratic. This study is based on the preparation, application and assessment of a curriculum forteaching children’s rights. Study aims at assessing the impact of a primary schoolcurriculum on the students’ cognitive and affective development and to evaluate howstudents’ benefit from their rights and liberties. Main objective of children’s rightseducation is to enable children to gain the necessary social behaviors and essentialknowledge for creating a democratic society that is based on respecting human rights.Study is realized in 2011-2012 education year during spring term in Ankara with theparticipation of 5th grade students whose families have middle and lower income levels.Within the context of this study a 11-weeks program which comprises activities to enhanceawareness about children’s rights were implemented. During the implementation period, inline with their ordinary study program, students were requested to participate to variousactivities at least for 2 days in a week (6 hours) about respecting to different cultures,sexual equality, ways to protect themselves about omission and infringements, participatoryrights, awareness about personal rights, safeguarding private life, health and prosperityrights.This study is an action research. Data collected with this study is based on both qualitativeand quantitative methods which comprise “semi-structured student and teacher interviews”,“student diaries”, “participatory observations”, “notes taken by the researcher”, “students’own products”, “videos shot during the classes” and the “student rights awareness scale”which is developed by the researcher herself. These data are analyzed in two phases: duringand after the collection phase. “SPSS for Windows” was used while the assessment ofqualitative data. Qualitative data is analyzed via descriptive analysis and content analysis.The main program for qualitative analysis is developed by focusing on the previous studiesand is considered under four headings which are: participation, protection, survival anddevelopment.As a result of the quantitative assessments done over the curriculum, it is revealed that thestudy group had demonstrated a clear progress on learning of human rights, using theseknowledge as a behavior, developing an awareness on these rights and freedoms. Certaindifferences were seen in certain categories (participation, safeguard, survival,development). A slight difference is seen on students about teaching children about theirrights. Moreover, it is revealed that a great awareness was seen on the study group aboutchildren rights.

Keywords: children rights, Convention of Children Rights, children rights curriculum, awarenessof children rights

ÖZET

Çocuk hakları eğitiminin amacı çocuklara, insan haklarına saygılı ve demokratik bir toplumun yaşatılması için gerek duyulan temel bilgi, tutum, sosyal becerilerinin kazandırılmasıdır.Buaraştırma çocuk haklarına yönelik bir eğitim programının hazırlanması, uygulanması ve değerlendirilmesi üzerine kurulmuştur. Araştırmanın amacı ilköğretim düzeyindehazırlanan çocuk hakları eğitimi programının öğrencilerin bilişsel ve duyuşsal alan özelliklerine katkısını belirlemek, çocukların haklarından ve özgürlüklerinden yararlanma düzeylerine etkisini tespit etmek amacıyla uygulama öğretmeninin ve katılımcı öğrencilerin görüşleri alınmıştır. Araştırma; 2011-2012 öğretim yılı bahardöneminde Ankara il merkezinde, sosyo-ekonomik düzeyleri orta ve ortanın altında olanailelerin çocuklarının devam ettiği bir ilköğretim okulunun 5.sınıfında serbest etkinlikderslerinde gerçekleştirilmiştir. Bu program çerçevesinde on bir hafta boyunca çalışma grubundaki çocuklara çocuk haklarıkonusunda farkındalık yaratmaya yönelik etkinlikler içeren bir program uygulanmıştır. Buprogramda okul programına uygun olarak haftada en az 2 (6 ders saati) gün olmak üzereon bir hafta boyunca çocuklara farklı kültürlere ve farklılıklara saygı, toplumsal cinsiyeteşitliği, istismar ve ihmale karşı korunma, katılım hakları, kendi haklarının farkında olma,özel hayatın gizliliği, sağlık ve refah hakları vb. gibi temalara yönelik kazanımlar çeşitlietkinliklerle işlenmiş, öğrenciler bilinçlendirilmeye çalışılmıştır. Araştırma bir eylem araştırmasıdır. Araştırma verileri “yarı-yapılandırılmış öğretmen veöğrenci görüşmeleri”nin yanı sıra “öğrenci günlükleri”, “gözlem”, “araştırmacı notları”, “öğrenciürünleri”, “bazı derslere ait videolar” ve araştırmacı tarafından geliştirilen “ çocuk haklarıfarkındalık ölçeği” olmak üzere farklı nicel ve nitel veri toplama araçlarıyla toplanmıştır.Nitel verilerin analizi isebetimsel analizlerle ve içerik analizi ile gerçekleştirilmiştir. Nitel verilerin analizindeuygulanan program için; alan yaznınına dayanarak katılım, korunma, yaşama ve gelişmehakları olarak dört ana hak kategorisine bölerek bulguların analizi işlemi yapılmıştır. Nitel verilerden elde edilen bulgular, kategoriler (katılım, korunma, yaşam,gelişme) bakımından farklılıklar göstermiştir. Program uygulaması sonrasında öğrencilerinçocuk hakları eğitimi hakkındaki düşüncelerinde program uygulaması öncesine göreanlamlı bir farklılık sağlanmıştır. Ayrıca program uygulamaları sonrası çalışma grubundakiçocukların uygulanan program sayesinde çocuk hakları konusunda farkındalık kazanmışoldukları ortaya çıkmıştır.

Anahtar Sözcükler: Çocuk hakları, Çocuk Hakları Sözleşmesi, çocuk hakları eğitimi programı, çocuk hakları farkındalığı


Full Text: Full Text PDF

Refbacks

  • There are currently no refbacks.